Wist je dat? De meest verbazingwekkende feiten over Spider-Man

Onder het rood-blauwe masker schuilt veel meer dan een tiener die door een spin is gebeten. Sinds 1962 is Spider-Man uitgegroeid tot een van de populairste superhelden ter wereld. Maar achter zijn acrobatiek schuilen toevalligheden, ongelukjes onderweg en geheimen die zelfs doorgewinterde fans soms niet kennen. Zet je schrap: dit is een duik in de meest verbazingwekkende, verrassende en 100% waargebeurde feiten over Spider-Man. Sommige zullen je de webslinger in een heel ander licht laten zien.

Spider-Man werd geboren in een tijdschrift dat al ten dode opgeschreven was

In augustus 1962 maakt Spider-Man zijn allereerste verschijning in de pagina's van Amazing Fantasy #15. Wat vaak wordt vergeten, is dat dit tijdschrift al gedoemd was om te verdwijnen: de verkoop stortte in en Marvel had besloten er het laatste nummer van te maken. Juist omdat het blad op sterven na dood was, kon scenarioschrijver Stan Lee het zich veroorloven om een personage zo gewaagd als een spinnentiener uit te proberen, zonder veel te verliezen. Bijgestaan door tekenaar Steve Ditko, scoort de webslinger een enorme hit… en het nummer dat een begrafenis had moeten worden, wordt een van de best verkochte van de uitgever. We vertellen je dit hele verhaal in ons artikel over de legendarische comic die Spider-Man het levenslicht deed zien.

Zijn eigen uitgever was ervan overtuigd dat het nooit zou werken

Volgens de herinneringen van Stan Lee had zijn uitgever Martin Goodman meteen al een hekel aan het idee, en zijn argumenten waren talrijk. Ten eerste zijn veel mensen bang voor spinnen: een held bouwen rond dat dier dreigde de lezers weg te jagen. Ten tweede kon een tiener in die tijd alleen maar een figurant zijn, een sidekick die aan de rokken van een volwassene hangt, nooit de hoofdheld. Ten slotte leek een personage dat zo overladen was met persoonlijke problemen allesbehalve verkoopbaar. Stan Lee daarentegen was overtuigd van het tegendeel: hij wilde een held met wie de jeugd zich kon identificeren, met echte zorgen over geld, liefde en eenzaamheid. De geschiedenis heeft hem op spectaculaire wijze gelijk gegeven.

De beroemdste zin van de held is nooit uitgesproken door oom Ben

„Met grote macht komt grote verantwoordelijkheid”: dat is DÉ lijfspreuk van Spider-Man, degene die zijn hele moraal samenvat. Maar hou je vast — in Amazing Fantasy #15 spreekt oom Ben hem nooit uit. Oorspronkelijk verschijnt deze zin in de vorm van een simpel narratief bijschrift, weggestopt in het allerlaatste kader van het verhaal, zonder aan een specifiek personage te worden toegeschreven. Pas veel later legden de scenarioschrijvers hem met terugwerkende kracht in de mond van oom Ben, tot ze er zijn ultieme morele testament van maakten. Vandaag is de webslinger niet meer voor te stellen zonder deze zin. We hebben er zelfs een volledige analyse aan gewijd: de zin die Spider-Man definieert.

Het volledige masker was een kleine revolutie

Het door Steve Ditko getekende kostuum verbergt een echte meesterzet: een masker dat het gezicht volledig bedekt, ogen inbegrepen. In een tijd waarin helden trots hun vierkante kaak toonden, was die keuze gedurfd. Maar het maakte vooral iets magisch mogelijk: elke lezer, ongeacht zijn huidskleur of afkomst, kon zich onder dit masker voorstellen. Voeg daar de fijne spinnenwebben aan toe die over het hele kostuum getekend zijn en de befaamde vliezen onder de armen, en je krijgt een van de meest herkenbare outfits uit de hele popcultuur. Echte fans speuren er trouwens een hoop kleine details in op: we hebben er een paar verzameld in ons artikel over de verborgen details van het kostuum die alleen echte fans hebben opgemerkt.

Zijn webschieters bewijzen dat Peter een genie is… iets wat de film is vergeten

Dit is een detail dat de fans al decennialang verdeelt. In de comics schiet Peter Parker het web niet rechtstreeks uit zijn polsen: hij bedenkt zelf mechanische webschieters en een kleefvloeistof van eigen makelij. Dat punt is essentieel, want het herinnert eraan dat de echte superkracht van Peter, nog vóór zijn kracht en behendigheid, zijn buitengewone wetenschappelijke intelligentie is. In de trilogie van Sam Raimi (2002) koos men ervoor om die webben „organisch” te maken, rechtstreeks uit zijn lichaam spuitend, tot grote ergernis van de puristen. Latere films, zoals The Amazing Spider-Man (2012), keerden trouwens terug naar de oorspronkelijke mechanische webschieters. Zin om zijn hele arsenaal te ontdekken? We hebben uitgelegd wat de krachten van Spider-Man nu echt zijn.

Zijn web verdwijnt vanzelf na een uur

Een geniaal detailtje van de hand van Stan Lee en Steve Ditko: de vloeistof van Spider-Man lost vanzelf op ongeveer een uur nadat ze is afgeschoten. Waarom die precisie? Simpelweg om te voorkomen dat New York na elk gevecht bezaaid raakt met kleverige webben. Die zorg voor realisme, tamelijk zeldzaam voor die tijd, draagt sterk bij aan de geloofwaardigheid van het personage: zelfs zijn gadgets gehoorzamen aan een soort logica. Het is een perfect voorbeeld van de nauwgezetheid die schuilgaat achter de schijnbare luchtigheid van de webslinger.

Het zwarte kostuum werd bedacht door een gewone fan… betaald met 220 dollar

Hou je vast, deze is smakelijk: het mythische zwarte kostuum van Spider-Man kwam niet voort uit de verbeelding van een stertekenaar, maar uit die van een gewone lezer. Begin jaren tachtig stuurde een jonge fan genaamd Randy Schueller zijn ontwerp voor een zwarte outfit naar Marvel, dat het idee van hem overkocht voor het schappelijke bedrag van 220 dollar. Geïntroduceerd tijdens de saga Secret Wars (1984), blijkt dit kostuum uiteindelijk een levend buitenaards symbiont te zijn. Wanneer Peter erin slaagt het af te stoten, wreekt het wezen zich door te versmelten met een andere man en zo het leven te schenken aan… Venom, een van zijn ergste vijanden. Niet slecht, voor een idee van 220 dollar. Het zwart hoort uiteraard bij de meest mythische outfits van de webslinger.

De dood van Gwen Stacy deed een heel tijdperk van de comics kantelen

In juni 1973 slaat een nummer in als een bom: Green Goblin stort Gwen Stacy, de grote liefde van Peter, van een brug naar beneden. Spider-Man probeert haar op het nippertje met zijn web op te vangen… maar een klein „SNAP!” getekend bij haar nek suggereert dat juist de schok van de bruuske stop haar fataal werd. Voor het eerst faalt de held erin zijn geliefde te redden, en niets zal dat ooit kunnen herstellen. Striphistorici beschouwen deze episode vaak als het einde van het „zilveren tijdperk” van de comics en het begin van een veel duisterder en volwassener tijdperk. Zelden heeft een enkel stripkader zo'n stempel gedrukt op de negende kunst.

In Japan bestuurde Spider-Man een reusachtige robot

In 1978 lanceert de Japanse studio Toei zijn eigen liveactieserie over Spider-Man, en die heeft bijna niets te maken met het origineel. Hier heet de held Takuya Yamashiro en behalve tegen muren op klimmen bestuurt hij een gigantische gevechtsrobot genaamd Leopardon om reusachtige monsters te verslaan. Deze onwaarschijnlijke mix van superheld en mecha had een enorme invloed: hij inspireerde rechtstreeks het genre van de Super Sentai, oftewel de voorloper van de beroemde Power Rangers. Lange tijd onbekend in het Westen, werd deze totaal geschifte versie uiteindelijk officieel opgenomen in het multiversum van de spin.

De meme „Spider-Man die naar zichzelf wijst” stamt uit 1967

Je bent deze afbeelding vast al eens tegengekomen: twee identieke Spider-Men die naar elkaar wijzen, uitgegroeid tot een van de meest gebruikte memes van internet om twee onderling verwisselbare dingen te illustreren. De oorsprong? Een aflevering van de animatieserie uit 1967 getiteld „Double Identity”, waarin Spidey oog in oog komt te staan met een als hem vermomde bedrieger. Meer dan een halve eeuw later beleeft deze kitscherige scène een wereldwijd tweede leven op de sociale media. Dezelfde serie schonk ons trouwens de iconische titelsong „Spider-Man, Spider-Man, does whatever a spider can”, die in ieders geheugen is blijven hangen.

Miles Morales veranderde alles in 2011

In 2011 neemt Marvel een enorm risico: wat als in een parallel universum Peter Parker zou sterven en het masker aan iemand anders zou nalaten? Zo wordt Miles Morales geboren, een Afro-Latino tiener uit Brooklyn, uit de pen van Brian Michael Bendis en het potlood van Sara Pichelli. Aanvankelijk met wantrouwen onthaald door een deel van de fans, is Miles in enkele jaren uitgegroeid tot een van de meest geliefde personages van de hele franchise, ster van videogames en held van de met een Oscar bekroonde animatiefilm Spider-Man: New Generation. Hij belichaamt perfect het grondidee van het personage: iedereen kan zich achter het masker verschuilen. We vertellen je alles over wie Miles Morales is, deze nieuwe Spider-Man die door de fans wordt aanbeden.

Er bestaat een schier oneindig aantal Spider-Men

Spider-Ham, Spider-Man 2099, Spider-Gwen, Spider-Man Noir uit de jaren dertig… wist je dat er tientallen verschillende versies van Spider-Man verspreid door het multiversum bestaan? Dit duizelingwekkende concept ontplofte met het comic-evenement „Spider-Verse” (2014), dat voor het eerst al deze webslingers uit parallelle dimensies samenbracht. Verfilmd in 2018, sleepte Spider-Man: New Generation trouwens de Oscar voor beste animatiefilm in de wacht, een primeur voor de studio Sony. Het idee is even simpel als geniaal: elke wereld heeft ZIJN eigen spin. Duik in het Spider-Verse, deze evenementenarc die het universum van de webslinger opnieuw definieerde.

Het „spider-sense”, een zesde zintuig dat hem waarschuwt vóór het gevaar

Van heel zijn arsenaal is er één kracht die Spider-Man niet te danken heeft aan zijn kracht of zijn behendigheid: het befaamde spider-sense, oftewel spinnenzintuig. Het gaat om een soort zesde zintuig dat hem waarschuwt voor dreigend gevaar, vaak beschreven als een tinteling achter in het hoofd, soms nog voordat de dreiging zich echt manifesteert. Het is deze interne radar waarmee hij kogels kan ontwijken, een hinderlaag in zijn rug kan voelen of een valstrik kan raden. Zonder dat zintuig zou de webslinger, zelfs met al zijn behendigheid, veel kwetsbaarder zijn dan je zou denken. We hebben een volledige analyse gewijd aan dit spider-sense, het onzichtbare wapen van Spider-Man.

Spider-Man verpulverde records aan de kassa

De webslinger veroverde niet alleen het papier, hij liet ook de tellers op hol slaan in de bioscoop. In 2002 wordt de eerste film van Sam Raimi de allereerste langspeelfilm uit de geschiedenis die de 100 miljoen dollar aan opbrengsten in één weekend in de Verenigde Staten overschrijdt. Bijna twintig jaar later doorbreekt Spider-Man: No Way Home (2021) de grens van 1,9 miljard dollar wereldwijd, en schaart zich zo onder de grootste successen aller tijden, een des te waanzinniger prestatie voor een film die midden in de pandemie uitkwam. Het geheim van dit triomf? De ongeziene samenkomst op het scherm van de drie acteurs die Spider-Man op het witte doek hebben vertolkt: Tobey Maguire, Andrew Garfield en Tom Holland.

Stan Lee verschijnt in bijna alle Marvel-films

Onmogelijk om over Spider-Man te praten zonder zijn geestelijke vader te noemen, Stan Lee. De medebedenker van de webslinger had de gewoonte om heel even te verschijnen in bijna alle Marvel-films: een voorbijganger, een bezorger, een bruiloftsgast, een buschauffeur… Deze cameo's zijn een echte speurtocht geworden voor de fans, die er bij elke nieuwe release naar op zoek gaan. In de langspeelfilms over de spin zagen we hem meermaals een grappige zin plaatsen voordat hij verdween. Zijn verschijning in Spider-Man: New Generation, eind 2018, kreeg een heel bijzondere bijklank: het is een van zijn allerlaatste, want de auteur overleed in november van datzelfde jaar.

Peter Parker dankt zijn naam aan het slechte geheugen van Stan Lee

Peter Parker, Reed Richards, Bruce Banner, Matt Murdock… heb je de overeenkomst gemerkt? Stan Lee was dol op namen waarvan de voornaam en de achternaam beginnen met dezelfde letter. De reden is verrassend nuchter: de auteur gaf toe een gebrekkig geheugen te hebben, en die herhaalde klanken hielpen hem zijn talrijke personages veel makkelijker te onthouden. De zachte naam Peter Parker is dus niet de vrucht van een mystieke ingeving, maar van een klein ezelsbruggetje. Een fabricagegeheim dat even banaal als vertederend is, en dat veel zegt over het ambacht van de comics uit die tijd.

Een musical van 75 miljoen dollar… en stunts die verkeerd aflopen

Weinig mensen weten het, maar Spider-Man kreeg zijn eigen musical op Broadway: „Spider-Man: Turn Off the Dark”. Met liedjes gecomponeerd door Bono en The Edge van de groep U2, en een budget van rond de 75 miljoen dollar, blijft ze een van de duurste producties uit de geschiedenis van Broadway. Maar de show werd vooral beroemd om zijn tegenslagen: tijdens de voorstellingen raakten meerdere aan kabels hangende stuntmannen gewond, wat een heus mediaschandaal veroorzaakte. Vliegen als Spider-Man, zelfs op een theaterpodium, laat zich beslist niet improviseren.

Een exemplaar van zijn eerste verschijning werd verkocht voor 3,6 miljoen dollar

Hoeveel kan de allereerste verschijning van Spider-Man waard zijn? In 2021 werd een exemplaar van Amazing Fantasy #15 in vrijwel perfecte staat toegewezen voor het duizelingwekkende bedrag van 3,6 miljoen dollar op een veiling, een record voor een comic book in die tijd. Dat herinnert eraan dat deze oude tijdschriften, oorspronkelijk voor enkele centen verkocht, echte erfgoedschatten zijn geworden. Niet iedereen kan zich zo'n stuk veroorloven, natuurlijk, maar je kunt de webslinger ook anders vieren, bijvoorbeeld met onze Spider-Man figuren die trots op een plank pronken.

„Pizza time”: de meme geboren uit een videogame

Als je vaak op internet zit, ben je vast de uitdrukking „pizza time” al eens tegengekomen. Ze komt uit de pizzabezorgmissies van de videogame Spider-Man 2, uitgebracht in 2004 en gebaseerd op de film van Sam Raimi. Op de klok gezet en begeleid door een stresserend deuntje dat cultstatus kreeg, bestonden deze missies erin de stad in recordtijd te doorkruisen om nog warme pizza's te bezorgen. Verafschuwd door sommige spelers, aanbeden door anderen, zijn ze in de loop der jaren een echte nostalgische meme geworden. Waaruit blijkt dat Peter Parker zelfs als pizzabezorger indruk weet te maken.

Zo kun je schitteren op de volgende avond onder fans of een onweerlegbare anekdote in een gesprek laten vallen. Achter elk afgeschoten web torst Spider-Man zestig jaar aan verhalen, gelukkige toevalligheden en geniale ingevingen mee. En jij, welk van deze feiten verraste je het meest?

Veelgestelde vragen over Spider-Man

Wie heeft Spider-Man bedacht en in welk jaar?

Spider-Man werd bedacht door scenarioschrijver Stan Lee en tekenaar Steve Ditko. Het personage verschijnt voor het eerst in de comic Amazing Fantasy #15, uitgebracht in 1962 in de Verenigde Staten. We volgen er Peter Parker, een verlegen en briljante scholier, die zijn krachten verwerft na de beet van een radioactieve spin.

Waarom draagt Spider-Man soms een zwart kostuum?

Het zwarte kostuum verschijnt in de jaren tachtig, tijdens de saga Secret Wars. Het blijkt een levend buitenaards symbiont te zijn dat beetje bij beetje de controle over Peter probeert te grijpen. Afgestoten door de held, zal dit symbiont vervolgens het leven schenken aan Venom, een van zijn meest emblematische vijanden.

Wie is Miles Morales?

Miles Morales is een tweede Spider-Man, bedacht in 2011. Als Afro-Latino tiener die in Brooklyn woont, neemt hij de fakkel over in een parallel universum na het verdwijnen van zijn Peter Parker. Hij is met name de held van de animatiefilms Spider-Man: New Generation en Across the Spider-Verse, die hem bij het grote publiek bekend hebben gemaakt.

Wie zei nu echt „Met grote macht komt grote verantwoordelijkheid”?

In tegenstelling tot een wijdverbreid idee wordt deze zin in het allereerste verhaal niet uitgesproken door oom Ben: hij verschijnt er als een simpel narratief bijschrift, in 1962. Pas daarna werd hij aan oom Ben toegeschreven, tot hij zijn morele testament werd. Hij maakt vandaag deel uit van de iconische zinnen die de geschiedenis van de film en de comics hebben getekend.

Waarom bestaan er zoveel verschillende Spider-Men?

Omdat het Marvel-universum berust op het concept van het multiversum: een veelheid aan parallelle werelden, elk met zijn eigen versie van Spider-Man. Peter Parker, Miles Morales, Spider-Gwen of ook Spider-Man 2099 bestaan zo naast elkaar door de dimensies heen. Dat is precies het hele onderwerp van het evenement Spider-Verse, dat hen voor het eerst op één plek samenbrengt.